Często na półkach sklepowych możemy znaleźć produkty, których nazwa niewiele nam mówi. Jednym z nich jest np. inulina. Jest ona polisacharydem o szerokim wachlarzu właściwości i możliwości zastosowania. Dzięki temu często wykorzystywana jest choćby jako składnik preparatów probiotycznych.
Co to jest inulina?
Inulina zbudowana jest z ok. 30-35 cząsteczek cukrów fruktozy połączone wiązaniem glikozydowym w nierozgałęziony łańcuch. Dzięki takiej budowie jest ona odporna na hydrolizę przez enzymy znajdujące się w żołądku i jelitach, jest więc praktycznie niestrawialna w przewodzie pokarmowym. W formie niestrawionej przedostaje się do jelita grubego, gdzie w okrężnicy ulega fermentacji bakteryjnej. W wyniku tego procesu powstają krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe i zwiększa się masa kałowa.
Inulina naturalnie występuje głównie w niektórych częściach spichrzowych roślin (w bulwach i kłączach) i wykorzystywana jest przez te rośliny jako materiał zapasowy. Możemy ją znaleźć m.in. w cykorii, mniszku lekarskim czy słoneczniku bulwiastym, inaczej zwanym także topinamburem.
Na potrzeby przemysłowe, m.in farmacji, ekstrahowana jest z roślin, najczęściej z korzenia cykorii (może zawierać nawet 68% inuliny) lub topinamburu (ok. 20% inuliny).
Inulina charakteryzuje się stosunkowo niską kalorycznością (1.5kcal/g) i małym stopniem słodkości. Ma też właściwości żelujące, dzięki czemu wykorzystywana jest w przemyśle spożywczym jako środek zagęszczający i stabilizujący. Często stosowana jest także jako zamiennik cukru lub tłuszczu.
Właściwości inuliny
Inulina jest substancją prebiotyczną, która wzbogaca mikroflorę jelitową w bakterie kwasu mlekowego, głównie Bifidobacterium. Rozwój bakterii jelitowych na skutek suplementacji inuliną ogranicza również rozwój patogennej flory bakteryjnej.
Stosowana doustnie z pektynami i błonnikiem inulina wspiera cykl wypróżnień, wpływając na ruch robaczkowy jelit poprzez oddziaływanie na kurczliwość mięśni gładkich. Dzięki temu może łagodzić zaparcia.
Inulina wykazuje także wpływ na profil lipidowy - w badaniach z wykorzystaniem tego polisacharydu odnotowano spadek poziomu triglicerydów przy jednoczesnym wzroście "dobrego" cholesterolu HDL.
Wpływ inuliny na skład mikroflory ma znaczenie w profilaktyce wielu chorób jelit, w tym raka jelita grubego i odbytnicy, które są jedną z najczęstszych przyczyn zgonów spowodowanych chorobami nowotworowymi w krajach rozwiniętych. Badania przeprowadzone na szczurach wskazały, że inulina może zapobiegać kancerogenezie okrężnicy, zmniejszać liczbę i masę zmian oraz ryzyko ich rozwoju do postaci złośliwej.
Preparaty z inuliną
Na rynku możemy znaleźć inulinę w postaci proszku - najczęściej pozyskiwana jest z cykorii. Jej zdolność pęcznienia i wiązania wody może wpłynąć na wydłużenie uczucia sytości, co może być korzystne np. na dietach redukcyjnych. Jako błonnik rozpuszczalny o niskim indeksie glikemicznym nie podnosi cukru we krwi i poprawia wrażliwość tkanek na insulinę, w związku z czym mogą stosować ją diabetycy i insulinooporni.
Inulina dostępna jest także w formie tabletek czy kapsułek. Możemy ją znaleźć również w połączeniu ze stewią jako zamiennik cukru.
